روش محاسبه نمره خام در آزمون تستی + (جدول فرمول معدل گیری)

روش محاسبه نمره خام در آزمون تستی و جدول فرمول معدل گیری

چطور در آزمون‌های چهارگزینه‌ای نمره خام و میانگین خود را حساب کنیم؟

در این مطلب روش محاسبه نمره خام در آزمون تستی و نحوه محاسبه نمره خام و میانگین تراز آزمون‌های تستی و چهارگزینه‌ای در آزمون های مختلف به‌ویژه آزمون وکالت و کنکور را توضیح میدهیم. این روش محاسبه برای آزمون هایی مثل کنکور، آزمون های وکالت و قضاوت، آزمون های دکتری و تمام آزمون های چهار گزینه ای و تستی استفاده میشود.

شیوه محاسبه نمره خام

نمره خام نمره کسب شده از سوی داوطلب در هر درس میباشد که به صورت درصد گفته میشود. در آزمون‌های تستی، نمره خام به درصدی اطلاق می‌شود که نشان‌دهنده عملکرد داوطلب در هر درس است. این نمره بر اساس تعداد پاسخ‌های صحیح، غلط و کل سؤالات محاسبه می‌شود. در آزمون‌های چهارگزینه‌ای که نمره منفی دارند، به ازای هر پاسخ صحیح ۳ امتیاز مثبت و به ازای هر پاسخ غلط ۱ امتیاز منفی در نظر گرفته می‌شود. برای محاسبه نمره خام (درصد) هر درس، از فرمول زیر استفاده می‌شود.​

فرمول محاسبه درصد در آزمون تستی

۱۰۰× (تعداد کل سئوالات آن درس ×۳) تقسیم بر/ (تعداد پاسخ های غلط) – (تعداد پاسخ های صحیح×۳)

نکته مهم: توجه داشته باشید که گزینه‌های پاسخ‌ نداده (سفید) در این فرمول محاسبه نخواهند شد.

نمره خام (%)=(تعداد کل سؤالات×۳(تعداد پاسخ‌های صحیح×۳)−تعداد پاسخ‌های غلط​)×۱۰۰

مثال تصویری:

مثال:

فرض کنید در درسی با ۲۰ سؤال:

• تعداد پاسخ‌های صحیح: ۱۵
• تعداد پاسخ‌های غلط: ۳
• تعداد پاسخ‌های نزده: ۲

با استفاده از فرمول فوق:

نمره خام (%)=(۲۰×۳(۱۵×۳)−۳​)×۱۰۰=(۶۰۴۵−۳​)×۱۰۰=(۶۰۴۲​)×۱۰۰=۷۰%

نکات مهم:

• محدوده نمره خام: اگر داوطلب به تمامی سؤالات یک درس پاسخ صحیح دهد، نمره خام او ۱۰۰٪ خواهد بود. در صورتی که به تمامی سؤالات پاسخ غلط دهد، نمره خام او ۳۳/۳۳-٪ خواهد بود. بنابراین، نمره خام در محدوده ۳۳/۳۳-٪ تا ۱۰۰٪ قرار دارد.

• تأثیر نمره منفی: وجود نمره منفی به منظور جلوگیری از پاسخ‌های حدسی و تصادفی است. به ازای هر ۳ پاسخ غلط، یک پاسخ صحیح حذف می‌شود.

جدول نمونه برای محاسبه نمره خام:

تعداد پاسخ‌های صحیح	تعداد پاسخ‌های غلط	تعداد کل سؤالات	نمره خام (%)
۲۰	۵	۲۵	۷۳/۳۳
۱۵	۱۰	۲۵	۵۳/۳۳
۱۰	۱۵	۲۵	۳۳/۳۳
۵	۲۰	۲۵	۱۳/۳۳
۰	۲۵	۲۵	۳۳/۳۳-

محاسبه نمره کل در آزمون‌های چند درسی:

در آزمون‌هایی که شامل چند درس با ضرایب متفاوت هستند (مانند آزمون وکالت)، برای محاسبه نمره کل، مراحل زیر انجام می‌شود:

1. محاسبه نمره خام هر درس.
2. ضرب نمره خام هر درس در ضریب مربوطه.​
3. جمع نتایج حاصل.​
4. تقسیم مجموع به دست آمده بر مجموع ضرایب.

مثال:

فرض کنید در آزمونی با دروس و ضرایب زیر:​

• درس A: ضریب ۳، نمره خام ۶۰٪​
• درس B: ضریب ۲، نمره خام ۷۰٪​
• درس C: ضریب ۱، نمره خام ۸۰٪

بنابراین، نمره کل داوطلب حدود ۶۶/۶۷٪ است.​

تبدیل نمره خام به نمره تراز:

نمرات خام به دلیل تفاوت در سطح دشواری دروس، قابل مقایسه مستقیم نیستند. بنابراین، برای مقایسه عادلانه داوطلبان، نمرات خام به نمرات تراز تبدیل می‌شوند. این تبدیل با استفاده از فرمول‌های آماری و با در نظر گرفتن میانگین و انحراف معیار نمرات داوطلبان انجام می‌شود. در ادامه اگر قصد دارید مراکز کنکوری معتبر را بشناسید به صفحه بهترین کلاس کنکور تهران وارد شوید.

فرمول محاسبه میانگین نمرات در آزمون وکالت

می‌دانیم که در آزمون وکالت، ضریب درس‌های حقوق مدنی و آیین دادرسی مدنی، ۳ است و ضریب درس‌های حقوق جزا و حقوق تجارت و آیین دادرسی کیفری ۲ است و اصول فقه نیز ضریب ۱ دارد. بنابراین، مجموع ضرایب درس‌های آزمون وکالت، ۱۳ است.

فرمول محاسبه درصد در آزمون وکالت

• ابتدا نمره خام هر درس را که با فرمول پیشین به دست آوردیم، در ضریب آن درس، ضرب می‌کنیم؛
• بعد از اینکه درصد هر درس را به طور جداگانه در ضریب آن ضرب کردیم، باید عددهای حاصل را با هم جمع کنیم؛
• در نهایت، حاصل‌ جمع این اعداد را بر ۱۳ تقسیم می‌کنیم.

برای درک بهتر مطلب به مثال زیر توجه کنید:

حقوق مدنی ۵۸/۳۳٪ باید در ۳ ضرب شود:‌ ۱۷۴/۹۹

آیین دادرسی مدنی ۷۱/۶۶٪ باید در ۳ ضرب شود:‌ ۲۱۴/۹۸

حقوق تجارت ۶۸/۳۳٪  باید در ۲ ضرب شود:‌۱۳۶/۶۶ 

حقوق جزا ۵۳/۳۳٪ باید در ۲ ضرب شود:‌ ۱۰۶/۶۶ 

آیین دادرسی کیفری ۷۵٪ باید در ۲ ضرب شود:‌  ۱۵۰ 

اصول فقه ۰٪ باید در ۱ ضرب شود:‌ ۰

مجموع برابر است با ۷۸۳/۲۹ که تقسیم بر ۱۳ می‌شود: ۶۰/۲۵

همینطور اگر بدنبال مراکز تخصصی حقوقو میگردید پیشنهاد میکنم صفحه بهترین مراکز آموزش وکالت و آزمون های حقوقی و وکالت را مشاهده کنید.

پرسش و پاسخ

۱. نمرهٔ خام چیست؟

• نمرهٔ خام، نمرهٔ اکتسابی داوطلب در هر درس است که به صورت درصد بیان می‌شود. این نمره نشان‌دهندهٔ عملکرد داوطلب در پاسخ به سؤالات یک درس خاص است.

۲. چگونه نمرهٔ خام در آزمون‌های تستی با نمرهٔ منفی محاسبه می‌شود؟

• برای محاسبهٔ نمرهٔ خام در آزمون‌هایی که نمرهٔ منفی دارند، از فرمولی که در مقاله گفتیم استفاده کنید.

۳. چرا نمرهٔ منفی در آزمون‌های تستی اعمال می‌شود؟

• نمرهٔ منفی به منظور جلوگیری از پاسخ‌دهی تصادفی و حدسی به سؤالات در نظر گرفته می‌شود. این روش باعث می‌شود داوطلبان تنها زمانی که از پاسخ صحیح اطمینان دارند، به سؤالات پاسخ دهند.

۴. آیا نمرهٔ خام به تنهایی برای مقایسهٔ داوطلبان کافی است؟

• خیر، نمرهٔ خام به تنهایی برای مقایسهٔ داوطلبان کافی نیست. به دلیل تفاوت در دشواری دروس و آزمون‌ها، نمرات خام ناهماهنگ هستند. برای مقایسهٔ دقیق‌تر، از نمرات تراز استفاده می‌شود که شرایط آزمون و عملکرد کلی داوطلبان را در نظر می‌گیرد.

۵. چگونه می‌توان نمرهٔ خام را به نمرهٔ تراز تبدیل کرد؟

• برای تبدیل نمرهٔ خام به نمرهٔ تراز، نمرهٔ خام هر درس را بر عدد ۵ تقسیم کرده و سپس در ضریب آن درس ضرب می‌کنیم. حاصل را جمع کرده و بر مجموع ضرایب دروس تقسیم می‌کنیم تا نمرهٔ تراز به دست آید.

۶. آیا نرم‌افزارهایی برای محاسبهٔ خودکار نمرهٔ خام وجود دارد؟

• بله، نرم‌افزارها و سامانه‌های آنلاینی وجود دارند که با وارد کردن تعداد پاسخ‌های صحیح، غلط و نزده، نمرهٔ خام را محاسبه می‌کنند. به عنوان مثال، سامانهٔ «گزینه دو» یکی از این ابزارهاست.

۷. چگونه می‌توان درصد بدون نمرهٔ منفی را محاسبه کرد؟

• در آزمون‌هایی که نمرهٔ منفی ندارند، درصد به صورت زیر محاسبه می‌شود: درصد=(تعداد پاسخ‌های صحیحتعداد کل سؤالات)×۱۰۰\text{درصد} = \left( \frac{\text{تعداد پاسخ‌های صحیح}}{\text{تعداد کل سؤالات}} \right) \times 100درصد=(تعداد کل سؤالاتتعداد پاسخ‌های صحیح​)×۱۰۰ در این حالت، پاسخ‌های غلط تأثیری بر نمرهٔ نهایی ندارند.

۸. آیا پاسخ ندادن به سؤالات بهتر از پاسخ غلط دادن است؟

• بله، در آزمون‌هایی که نمرهٔ منفی دارند، پاسخ ندادن به سؤالاتی که از پاسخ صحیح آن‌ها مطمئن نیستید، بهتر از پاسخ غلط دادن است، زیرا پاسخ غلط باعث کاهش نمرهٔ خام می‌شود.

۹. محدودهٔ نمرهٔ خام در آزمون‌های تستی چقدر است؟

• نمرهٔ خام می‌تواند بین ۳۳/۳۳- درصد (در صورت پاسخ غلط به تمامی سؤالات) تا ۱۰۰ درصد (در صورت پاسخ صحیح به تمامی سؤالات) متغیر باشد.

۱۰. آیا نمرهٔ خام در آزمون‌های مختلف متفاوت محاسبه می‌شود؟

• بله، نحوهٔ محاسبهٔ نمرهٔ خام ممکن است در آزمون‌های مختلف متفاوت باشد. برخی آزمون‌ها نمرهٔ منفی ندارند و برخی دیگر برای پاسخ‌های غلط نمرهٔ منفی در نظر می‌گیرند. بنابراین، داوطلبان باید با قوانین هر آزمون آشنا باشند.